فرهنگ و هنر

چهار شباهت اسلامی ندوشن به سعدی

مصطفی ملکیان در مقاله ای به شباهت های محمدعلی اسلامی ندوشن و سعدی می پردازد.

به گزارش امروزنگار، این استاد فلسفی، نویسنده و پژوهشگر پس از درگذشت اسلامی ندوشن، استاد ادبیات، نویسنده و پژوهشگر در صفحه شخصی خود نوشت: من به عنوان یک ناظر، دکتر اسلامی ندوشن را از چهار جهت مانند سعدی می بینم.

یکی: در پاهای روی زمین

سعدی در عین اینکه اخلاق گرا است، بسیار واقع بین است. در سعدی کلمه ای نمی بینید که رویایی باشد، یعنی به بشر توصیه می کند که این کار عادی نیست و من به این می گویم زمینه. این در ندوشن اسلامی است.

دو: در سعدی یک تنوع گرایش ها بله، یعنی گاهی گرایش به عشق عرفانی وجود دارد و البته عشق زمینی را در او غالباً می بینید، در سعدی نوعی گرایش به دین می بینید، اما در سعدی نیز نوعی گشاده رویی می بینید. ، در سعدی کمدی می بینید که با جدیتش می آید.. حالا دکتر اسلامی ندوشن همه این ویژگی ها را در خود دارد. به نظر نمی رسد این ویژگی ها قابل مقایسه باشند.

سه: سومین شباهت یک نوع خرد و خرد، نوعی نگاه دوستانه و انتقادی به فرد است. یعنی در عین حال که شما را دوست دارم، نسبت به شما نیز پرخاشگر هستم. به قول شاعر عرب: «وَ حُبُّنا هُمْ بَقَرِ الآداب» یعنی معلوم می شود که همچنان دوستت دارند، تا زمانی که بازسازی تو را انجام دهند. اگر دوستت نداشتند، تنهات گذاشتند. دکتر در عین انسانی بودن و دوستی با ایران. اسلامی ندوشن نیز به شدت از ما ایرانی ها انتقاد می کند.

من اساساً شأن روشنفکر را بیان و گفتار مردم نمی دانم. روشنفکر باید مردم را قضاوت کند و به مردم بگوید که اینجا اشکال دارد.

چهار: آن سعدی است نویسنده آسانبزرگترین نویسنده ما اگر به شما بگویم کدام یک از مثنوی های مولانا، کلیات سعدی، شاهنامه فردوسی و دیوان حافظ که نیاز به توضیح کمتری دارند، به نظرم شاهنامه را بدون توضیح نمی توان فهمید، حافظ و مثنوی را بی شرح. در این میان کسی که کمتر به توضیح نیاز دارد سعدی است. برای شناخت آثار سعدی باید کمتر به قاموس و مفسر و مفسر رجوع کرد. سعدی در میان مفاخر و برجستگان ادبیات فارسی یکی از ساده ترین آنهاست. این ویژگی در دکتر اسلامی ندوشن نیز وجود دارد که روشنفکری سهل گیر است. در میان روشنفکران ما حرف هیچ روشنفکری را به این راحتی پیدا نمی کنم. در میان فردوسی، حافظ، سعدی و مولانا (حتی اگر خیام و نظامی را هم اضافه کنیم)، دکتر اسلامی ندوشن بیشتر شبیه سعدی است.

انتهای پیام/

دکمه بازگشت به بالا